Bộ lọc phòng sạch nên thay khi nào? Hiện trường thường kẹt giữa hai cách nói. Một là đến ngày trên lịch thì đổi, ghi vào SOP, phụ tùng thay thế và khung thời gian dừng máy đều dễ xếp, nhưng có thể đổi sớm rồi bỏ bộ lọc còn dùng được, hoặc đổi muộn đến khi lưu lượng đã thiếu mới phát hiện. Cách kia là đợi chênh áp tới ngưỡng mới đổi, sát với tích bụi hơn, nhưng không thấy được rò nhỏ hay gioăng hỏng do lão hóa, ẩm ướt, rung. Tình huống chênh áp chưa tới ngưỡng mà độ sạch đã không đạt có thể xuất hiện ở bộ lọc HEPA đầu cuối.
Kết luận: Lấy chênh áp và xu hướng làm tiêu chí chính, lấy thời gian làm trần tuổi thọ tối đa, rồi bổ sung thử rò rỉ để xác nhận tính toàn vẹn. Chênh áp chưa tới, thời hạn chưa tới, thử rò rỉ đạt thì có thể tiếp tục dùng; tín hiệu nào chạm ngưỡng thì đưa vào quy trình đánh giá và thay thế.
Bài này viết từ góc độ nhiệt độ, độ ẩm và điều khiển phòng sạch của NUNXIN (暖心自控), nhằm đưa quyết định thay lọc từ “đoán mò” sang xem dữ liệu và thẩm định. Tổn thất áp suất của bộ lọc tăng trước hết thể hiện bằng lưu lượng giảm, rồi kéo theo gradient chênh áp giữa các phòng, nhiệt ẩm và thời gian hồi phục; không thể coi đây là chuyện vật tư tiêu hao tách khỏi hệ thống điều hòa. Bài không dẫn trường hợp thực tế tại công trường của bên thứ ba, cũng không bán một model lọc cụ thể. Những con số như “lọc thô một tháng, lọc trung gian ba đến sáu tháng, HEPA hai đến ba năm” chỉ là kinh nghiệm của từng dự án; tổn thất áp suất cuối cũng không phải công thức cố định “gấp đôi tổn thất ban đầu”. Chu kỳ và ngưỡng phải theo tài liệu bộ lọc, thiết kế hệ thống, tiêu chuẩn áp dụng và quy trình thẩm định của doanh nghiệp.
Thay bộ lọc theo chu kỳ cố định: dễ lập kế hoạch, nhưng không thể là căn cứ duy nhất
Logic của phương pháp theo chu kỳ cố định rất thẳng: dựa trên dữ liệu vận hành lịch sử, đánh giá rủi ro và tài liệu nhà sản xuất, đặt chu kỳ kiểm tra hoặc thời hạn sử dụng tối đa cho từng cấp lọc, đến hạn thì rà lại hoặc thay. Lợ